Στις 30 Μαρτίου 1822, ο Οθωμανικός στρατός είχε εξαπολύσει ανθρωποκυνηγητό, σφάζοντας και λεηλατώντας το νησί της Χίου, προκειμένου να καταστείλουν την επανάσταση των κατοίκων. Οι Χιώτες με τις γυναίκες και τα παιδιά τους, καταφεύγουν είτε στα μακρινά παράλια του νησιού, είτε στα ψηλά κάστρα των μοναστηριών. Κάποιοι άλλοι κατέληξαν στον Ανάβατο για να κλειστούν στο οχυρό κάστρο. Ανάμεσά τους ήταν και ο αρχηγός της επανάστασης Λογοθέτης Λυκούργος, ο οποίος επέλεξε να κρυφτεί μαζί με τα γυναικόπαιδα και τους αμάχους για να γλιτώσει.
Οι 1.000 υπερασπιστές του κάστρου (άντρες, γυναίκες και παιδιά) είναι αποφασισμένοι να υπερασπίσουν τον Ανάβατο. Οι άντρες παίρνουν θέσεις στις πολεμίστρες και οι άμαχοι γονατιστοί στις εκκλησίες του Ταξιάρχη και της Παναγίας συνοδεύουν τους παπάδες σε ικεσίες. Οι Οθωμανοί, 1.500 περίπου, πλησιάζουν το χωριό. Η Κυριακή του Πάσχα τους βρίσκει πολιορκημένους και έτοιμους για μάχη. Ο Οθωμανικός στρατός δεν επιχειρεί επίθεση εξαιτίας των φυσικών τειχών του βουνόλοφου με τις απόκρημνες πλαγιές του.
Ωστόσο, το Σάββατο της Διακαινησίμου καθώς και την Κυριακή του Θωμά οι Οθωμανοί δεν άντεξαν και επιτέθηκαν δύο φορές από τη βόρεια πλευρά του τείχους. Μολονότι οι Οθωμανοί υπερτερούν σε όπλα και στρατό, ωστόσο η επίθεση καταλήγει σε αποτυχία εξαιτίας του απότομου φυσικού τοπίου αφενός και της κρατερής αντίστασης των Χιωτών αφετέρου. Έτσι, οι Οθωμανοί μεταφέρουν την πολιορκία στα νότια και νοτιοανατολικά του οχυρού. Η θέση «Κάτω Κακούιν» έξω από το τείχος αποτέλεσε την αχίλλεια πτέρνα του. Σε αυτό το σημείο το τείχος δεν προστατεύεται από απότομες χαράδρες και κακοτοπιές, με αποτέλεσμα την εισβολή των Οθωμανών στο κάστρο.
Μόλις έπεσε το οχυρό, οι Τούρκοι ξεχύθηκαν πάνω στους αθώους και αφού έσφαξαν όλους τους αγωνιστές επιτέθηκαν στον άμαχο πληθυσμό, ο οποίος προσπαθούσε να διαφύγει κατεβαίνοντας τις απότομες χαράδρες. Οι λυγερόκορμες κοπέλες, προκειμένου να μην παραδώσουν τα νιάτα τους στα χέρια των πολιορκητών, προτίμησαν να πέσουν στη χαράδρα γράφοντας έτσι το «Χιώτικο Ζάλογγο». Όσοι κατάφεραν να ξεφύγουν μπήκαν στα πλοία και πήγαν στη Σύρο, όπου ίδρυσαν τη συνοικία Αναβατούσικα.
